Het lastigste aan een kerstdiner is niet het koken zelf. Het is zorgen dat alles tegelijk klaar is. Niets is erger dan een koude voorgerecht terwijl je nog aan het hoofdgerecht staat, of gasten die wachten terwijl jij gestrest in de keuken bent.
Een goed timing schema lost dit op. Hier is een complete planning voor een driegangendiner dat om 18:00 uur begint.
Het menu waar dit schema voor is
Dit schema is gebaseerd op een klassiek kerstdiner voor 6 personen:
Voorgerecht: Soep (bijvoorbeeld pompoensoep) Hoofdgerecht: Vlees uit de oven (rollade of kalkoen), aardappelgratin, groenten Dessert: Iets kouds uit de koelkast (tiramisu of bavarois)
Pas de tijden aan als je een ander menu hebt, maar de basis blijft hetzelfde.
Dag van tevoren: 23 december
10:00 uur – Boodschappen checken Loop door je huis en check of je alles hebt. Maak een lijst van wat je nog mist. Ga nu boodschappen doen, niet op 24 december als de winkels bomvol zijn.
14:00 uur – Dessert maken Maak je dessert. Tiramisu, bavarois, chocolademousse, panna cotta. Dit alles moet een nacht in de koelkast.
Tijd nodig: 45 minuten Zet daarna in de koelkast.
15:00 uur – Soep maken Maak de soep helemaal af. Laat afkoelen, doe in een grote pan of bak, zet in de koelkast.
Tijd nodig: 45 minuten
16:00 uur – Gratin voorbereiden Maak de aardappelgratin. Dek af met folie, zet in de koelkast.
Tijd nodig: 30 minuten
17:00 uur – Groenten snijden Schil en snijd alle groenten die je morgen nodig hebt. Doe in bakjes, zet in de koelkast.
Tijd nodig: 20 minuten
17:30 uur – Tafel dekken Dek de tafel nu al. Kaarsen erop (niet aansteken), servetten, bestek, glazen. Dan hoef je het morgen niet te doen.
Tijd nodig: 20 minuten
18:00 uur – Klaar Je bent klaar. Ga nu iets leuks doen. Ontspan. Morgen hoef je alleen nog op te warmen en het vlees te braden.
Kerstdag: 24 december
Ochtend (geen haast)
10:00 uur – Laatste check Loop nog eens door je checklist. Heb je alles? Is er iets dat je vergeten bent?
11:00 uur – Huis opruimen Ruim de woonkamer op. Stofzuigen. Wc schoonmaken. Keuken opruimen zodat je straks werkruimte hebt.
Middag (voorbereiden)
14:00 uur – Gratin uit koelkast Haal de gratin uit de koelkast. Laat op kamertemperatuur komen. Dit is belangrijk, anders duurt het te lang in de oven.
14:00 uur – Vlees uit koelkast Haal het vlees uit de koelkast. Ook dit moet op temperatuur komen.
14:30 uur – Oven voorverwarmen Zet de oven op 160 graden (of wat je recept zegt).
15:00 uur – Jezelf opfrissen Ga nu douchen, andere kleren aan, jezelf klaar maken. Doe dit nu zodat je het straks niet meer hoeft te doen als het druk wordt.
Eigenlijke koken (gestructureerd)
15:30 uur – Vlees voorbereiden Kruid het vlees, braad het rondom bruin in een hete pan. Dit duurt ongeveer 10 minuten. Leg in een ovenschaal.
15:45 uur – Vlees in de oven Zet het vlees in de oven. Stel een timer voor 1,5 uur (pas aan volgens je recept).
15:45 uur – Even rustig Je hebt nu even tijd. Zet koffie, ga zitten, check je telefoon. Ontspan even.
16:30 uur – Gratin in de oven Zet de gratin (met folie erop) naast het vlees in de oven.
17:00 uur – Folie van gratin Haal de folie van de gratin. Laat nog 30 minuten in de oven voor een krokant korstje.
17:00 uur – Tafel laatste check Check of de tafel er goed uitziet. Vul water in karaffen. Zet wijn in de koelkast als je witte wijn hebt, of open rode wijn nu om te laten ademen.
17:15 uur – Vlees uit oven Haal het vlees eruit. Laat rusten onder aluminiumfolie. Dit is cruciaal, niet overslaan. Stel timer voor 15 minuten.
17:15 uur – Soep opwarmen Zet de soep op laag vuur. Niet koken, alleen warm worden. Roer af en toe.
17:20 uur – Groenten koken Zet water op voor de groenten. Zodra het kookt, groenten erin. Dit duurt meestal 5 tot 8 minuten.
17:25 uur – Saus maken Als je saus maakt (bijvoorbeeld jus), doe dat nu. Dit duurt ongeveer 10 minuten.
17:30 uur – Kaarsen aansteken Steek alle kaarsen op tafel aan. Zet muziek aan. Dim het grote licht of doe het uit.
17:30 uur – Gasten arriveren Als je gasten hebt die komen, laat ze nu komen. Niet eerder, want dan lopen ze in de weg. Geef ze iets te drinken.
17:45 uur – Groenten afgieten Giet de groenten af. Doe er boter en kruiden door. Houd warm in de pan met deksel erop.
17:50 uur – Soep in kommen Schep de soep in voorverwarmde kommen. Voeg garnering toe (bijvoorbeeld croutons of room).
18:00 uur – Serveer voorgerecht Breng de soep naar tafel. Ga zitten. Eet en geniet. Haast je niet. Neem de tijd.
Tussen voorgerecht en hoofdgerecht
18:20 uur – Borden opruimen Ruim de soepkommen op. Zet ze in de gootsteen of vaatwasser. Laat even staan, niet nu afwassen.
18:25 uur – Hoofdgerecht klaarmaken
- Snijd het vlees in plakken
- Schep gratin in een schaal (of serveer uit de ovenschaal)
- Groenten in een schaal
- Saus in een kan of sauskom
18:30 uur – Serveer hoofdgerecht Zet alles op tafel. Laat mensen zelf opscheppen. Ga zitten. Eet.
Tussen hoofdgerecht en dessert
19:15 uur – Tafel half opruimen Ruim de lege schalen op. Leg vuile borden op elkaar. Breng naar de keuken. Niet nu afwassen.
19:20 uur – Koffie zetten Zet koffie (of thee). Dit duurt een paar minuten.
19:25 uur – Dessert uit koelkast Haal het dessert uit de koelkast. Voeg laatste garnering toe (cacaopoeder, fruit, slagroom).
19:30 uur – Serveer dessert Zet het dessert op tafel met de koffie. Geniet.
Na het eten
20:30 uur – Begin met opruimen Hopelijk helpen mensen. Anders doe je het morgen. Echt, het mag wachten tot morgen.
Alternatief schema: diner om 17:00 uur
Sommige families eten vroeger. Verschuif alles een uur naar voren.
14:00 uur – Vlees in oven 15:30 uur – Gratin in oven 16:00 uur – Folie van gratin 16:15 uur – Vlees eruit, laten rusten 16:15 uur – Soep opwarmen, groenten koken 17:00 uur – Serveer voorgerecht
Simpel: alles een uur eerder.
Alternatief schema: diner om 19:00 uur
Later eten? Verschuif alles een uur naar achter.
16:45 uur – Vlees in oven 18:30 uur – Gratin in oven 19:00 uur – Serveer voorgerecht
Als je geen oven hebt die groot genoeg is
Dit is lastig. Oplossingen:
Optie 1: Gratin dag van tevoren afmaken Bak de gratin helemaal af op 23 december. Ook het bruinen. Op 24 december warm je hem 20 minuten op terwijl het vlees rust.
Optie 2: Aardappels in plaats van gratin Maak gebakken aardappels op het fornuis. Doe je terwijl het vlees rust.
Optie 3: Gebruik magnetron Voor de gratin of om dingen warm te houden.
Belangrijke timers instellen
Gebruik je telefoon of een kookwekker. Stel deze timers in:
- Vlees in oven: 1,5 uur timer
- Vlees laten rusten: 15 minuten timer
- Gratin folie eraf: 30 minuten timer
Zonder timers vergeet je dingen. Echt.
Buffer tijd
Alles duurt langer dan je denkt. Bouw overal 10 minuten extra tijd in. Dan heb je geen stress als iets langer duurt.
Liever 10 minuten te vroeg klaar en even wachten, dan te laat en gestresste gasten.
Veelgemaakte timing fouten
Fout 1: Te laat beginnen Start eerder dan je denkt. Het duurt altijd langer.
Fout 2: Vergeten dat vlees moet rusten Plan hier 15 minuten voor in. Niet overslaan.
Fout 3: Alles tegelijk doen Verdeel het. Niet alles op het laatste moment.
Fout 4: Te veel tussen de gangen 30 minuten tussen voorgerecht en hoofdgerecht is genoeg. Niet een uur, dan wordt het saai.
Fout 5: Jezelf vergeten Plan tijd in om jezelf klaar te maken. Niet gestrest aan tafel komen.
Checklist om uit te printen
Print dit uit en hang in de keuken:
Dag van tevoren:
- Dessert maken
- Soep maken
- Gratin maken
- Groenten snijden
- Tafel dekken
Kerstdag ochtend:
- Laatste boodschappen check
- Huis opruimen
- Jezelf douchen en klaarmaken
Kerstdag middag:
- 14:00 – Gratin en vlees uit koelkast
- 14:30 – Oven voorverwarmen
- 15:30 – Vlees bruin bakken
- 15:45 – Vlees in oven
Kerstdag avond:
- 16:30 – Gratin in oven
- 17:00 – Folie van gratin
- 17:15 – Vlees eruit, laten rusten
- 17:15 – Soep opwarmen
- 17:20 – Groenten koken
- 17:30 – Kaarsen aan, gasten binnen
- 18:00 – Serveer voorgerecht
Wat als het misgaat
Soms gaat iets mis. Het vlees is niet op tijd gaar, de soep is aangebrand, de oven doet het niet.
Noodplan:
- Bestel pizza (serieus, kan gebeuren)
- Simpeler menu (pasta met saus is ook prima)
- Later eten (beter laat dan slecht)
- Om hulp vragen (iemand anders kan iets meenemen)
Niemand sterft van een mislukt kerstdiner. Het is vervelend, maar niet het einde van de wereld.
Voor als je alleen kookt
Geen hulp? Dan is timing nog belangrijker.
Extra tips:
- Kies een simpeler menu
- Doe meer dag van tevoren
- Gebruik timers voor alles
- Laat gasten helpen (afruimen kan iedereen)
Je hoeft niet alles zelf te doen. Mensen helpen graag als je het vraagt.
Timing voor andere menu’s
Als je vis hebt: Vis gaat sneller. Bereken ongeveer 20 minuten in plaats van 1,5 uur.
Als je vegetarisch kookt: Meestal sneller klaar. Check je recepten en pas de tijden aan.
Als je voorgerecht geen soep is: Salade of carpaccio doe je 10 minuten voor serveren. Niet eerder, anders wordt het slap.
Laatste tip
Schrijf je eigen timing schema. Dit is een voorbeeld, maar elk menu is anders. Neem je recepten, reken uit hoe lang alles duurt, en tel terug vanaf wanneer je wilt eten.
En onthoud: het hoeft niet perfect. Als je 10 minuten later bent, maakt het niks uit. Iedereen heeft het naar zijn zin met een glas wijn.
