Tweede kerstdag is een goede dag voor een wandeling. Frisse lucht na binnen zitten, beweging na al dat eten. Maar winter wandelen is anders dan zomerwandelen. Je hebt andere spullen nodig.
Hier is een checklist zodat je niks vergeet.
Basis kleding
Laagjes systeem
Winter wandelen draait om laagjes. Niet één dikke jas, maar meerdere lagen die je aan en uit kan doen.
Laag 1: tegen de huid
- Thermisch ondergoed of longsleeve shirt
- Lange thermobroek onder je normale broek
- Wollen of thermische sokken
Functie: houdt warmte vast, voert zweet af.
Laag 2: isolatie
- Trui of fleece vest
- Normale wandelbroek
Functie: extra warmte.
Laag 3: buitenlaag
- Waterdichte jas
- Eventueel regenbroek als het echt slecht weer is
Functie: beschermt tegen wind en regen.
Waarom laagjes
Als je warm krijgt tijdens wandelen kan je een laag uitdoen. Met één dikke jas zit je vast: of koud of te warm en zweten.
Hoofd, handen, voeten
Muts
Veel warmte verlies je via je hoofd. Een muts is geen luxe, het is noodzaak.
Welke: Wollen muts of fleece muts. Moet je oren bedekken.
Tip: Neem er twee mee als je met kinderen gaat. Die verliezen altijd één.
Sjaal of buff
Beschermt je nek en kan over je neus als het vriest.
Sjaal: kan los gaan zitten, maar wel warm. Buff: blijft zitten, multifunctioneel (kan ook als muts).
Handschoenen
Koude handen maken wandelen onprettig.
Soorten:
- Gewone handschoenen: goed tot ongeveer 5 graden
- Wanten: warmer maar minder handig
- Waterdichte handschoenen: als het regent of sneeuwt
Met kinderen: neem reservehandschoenen mee. Die van hen worden altijd nat.
Schoenen
Dit is het belangrijkste.
Wat je nodig hebt:
- Waterdicht (belangrijk in winter)
- Goede zool met grip
- Enkelhoog voor steun
- Ingelopen (geen nieuwe schoenen voor lange wandeling)
Check voor je gaat: Zijn je schoenen nog waterdicht? Test door erover water te gieten. Lekt het? Dan heb je een probleem.
Voor kinderen: Laarzen werken ook prima als het niet te lang is. Comfortabel en waterdicht.
In de rugzak
Drinken
Ook in winter krijg je dorst tijdens wandelen.
Wat meenemen:
- Thermosfles met warme thee of bouillon
- Flesje water
- Voor kinderen: pakje drinken
Hoeveel:
- Korte wandeling (1 uur): 0,5 liter per persoon
- Lange wandeling (3 uur): 1 liter per persoon
Eten
Snacks geven energie en houden kinderen vrolijk.
Goede keuzes:
- Noten en rozijnen
- Mueslireep
- Chocolade (geeft snel energie)
- Appel of banaan
- Koekjes
- Restjes kerstdiner in een bakje
Voor kinderen: Neem meer mee dan je denkt nodig te hebben. Ze hebben altijd honger tijdens wandelen.
Telefoon en oplader
Je telefoon is je redding als er iets is.
Waarom meenemen:
- Voor noodgevallen
- Voor navigatie (Google Maps)
- Voor foto’s
- Om tijd te checken
Powerbank: In de winter gaan telefoons sneller leeg door de kou. Neem een powerbank mee voor langere wandelingen.
Eerste hulp
Klein spulletje maar kan nodig zijn.
Basis inhoud:
- Pleisters (voor blaren)
- Pijnstillers
- Zalf voor schaafwonden
- Verband
- Pincet (voor splinters)
Koop een kant-en-klaar setje: Bij de drogist of HEMA. Kost 10 euro, past in je rugzak.
Tissues en vochtige doekjes
Neus loopt in de kou. Kinderen maken zich vies.
Neem mee:
- Pakje tissues
- Pakje vochtige doekjes
- Plastic zakje voor vuilnis
Regenkleding
Weer kan omslaan.
Wat meenemen:
- Opvouwbare regenjas (voor als je jas niet waterdicht is)
- Regenbroek (in aparte zak, hoeft alleen als het echt regent)
- Poncho’s (makkelijk voor kinderen)
Check het weer: Kijk voor je vertrekt. Als het droog blijft kan je dit thuislaten.
Met kinderen extra
Reservekleding
Kinderen worden nat. Door plassen springen, vallen, gewoon omdat ze kinderen zijn.
Neem mee in de auto:
- Extra broek
- Extra trui
- Extra sokken
- Extra handschoenen
Laat in de auto, niet meedragen. Alleen als backup.
Vermaak
Voor als ze het zat zijn.
Ideeën:
- Zoekkaart met dingen die ze kunnen spotten (eekhoorn, rode bes, dennenappel)
- Verrekijker (klein plastic exemplaar)
- Zakje om spullen te verzamelen (takjes, bladeren, steentjes)
Buggy voor kleintjes
Als je een kind hebt onder 3 jaar en langer dan 30 minuten gaat wandelen.
Overwegingen:
- Is het pad geschikt voor een buggy? (geen modder, geen smalle paden)
- Heb je plek in de auto?
- Is je kind snel moe?
Alternatief: Draagzak op je rug. Maar dan moet je kind wel stil willen zitten.
Voor verschillende lengtes
Korte wandeling (30 minuten tot 1 uur)
Minimale lijst:
- Goede schoenen
- Warme jas
- Muts en handschoenen
- Flesje water
- Telefoon
Dat is het. Meer heb je niet nodig.
Middellange wandeling (1 tot 3 uur)
Wat toevoegen:
- Rugzak met drinken en snacks
- Extra laag kleding
- Tissues
- Regenkleding als het dreigt
Lange wandeling (3 uur of meer)
Volledige uitrusting:
- Alles hierboven
- Thermosfles met warm drinken
- Lunch of uitgebreid eten
- Eerste hulp set
- Powerbank
- Kaart of GPS
- Zaklamp (winter = vroeg donker)
Route planning
Check voor je gaat
Belangrijke vragen:
- Hoe lang is de route?
- Is het een rondje of moet je terug dezelfde weg?
- Zijn er onderweg voorzieningen (cafe, toilet)?
- Is het pad geschikt voor je groep (kinderwagen, hond)?
Apps die helpen:
- Wandelnetwerk app (gratis)
- Google Maps (voor basis route)
- Komoot (voor wandelroutes)
Tijd inschatten
Basis berekening:
- Volwassenen: 5 km per uur op vlak terrein
- Met kinderen: 3 km per uur
- Heuvelachtig: trek 1 km per uur af
Voorbeeld: Route van 6 km met kinderen = 2 uur wandelen. Plus pauzes, dus plan 2,5 uur totaal.
Vroeg genoeg vertrekken
Winter = vroeg donker. Om 16:30 is het al schemering.
Vertrek tijden:
- Voor 1 uur wandeling: kan nog om 14:00 uur
- Voor 2 uur wandeling: uiterlijk 13:00 uur
- Voor 3 uur wandeling: voor 12:00 uur
Veiligheid
Vertel iemand waar je bent
Als je alleen gaat of in onbekend gebied.
Wat delen:
- Waar je gaat wandelen
- Welke route ongeveer
- Hoe laat je terug verwacht
Blijf op de paden
Vooral in winter. Modder, gladheid, verdwalen risico’s zijn groter.
Check je telefoon bereik
In sommige natuurgebieden is geen bereik. Weet dit van tevoren.
Bij noodweer: ga niet
Als het echt slecht weer is (storm, ijzel, sneeuwstorm), blijf thuis. Geen wandeling is het waard om gewond te raken.
In de auto laten
Niet alles hoef je mee te dragen.
In de auto als backup:
- Extra kleding
- Extra drinken
- Deken
- Eerste hulp set (als je er geen meedraagt)
- Telefoonlader
Checklist samenvatting
Print dit uit of maak een foto:
Dragen:
- Thermisch ondergoed of longsleeve
- Trui of fleece
- Waterdichte jas
- Wandelbroek
- Goede wandelschoenen
- Wollen sokken
- Muts
- Handschoenen
- Sjaal of buff
In rugzak:
- Water (0,5 tot 1 liter per persoon)
- Thermosfles met warm drinken
- Snacks
- Telefoon en powerbank
- Tissues
- Kleine eerste hulp set
- Regenkleding
Met kinderen extra:
- Reservehandschoenen
- Vermaak (zoekkaart, zakje)
- Extra snacks
In de auto:
- Reservekleding
- Extra drinken
- Deken
Laatste tips
Start klein: Eerste winterwandeling? Begin met 30 minuten. Je kan altijd langer blijven als het goed gaat.
Luister naar je lichaam: Koud? Te warm? Moe? Pas aan. Het is geen wedstrijd.
Geniet: Winterwandelen is prachtig. Lage zon, rustige natuur, frisse lucht. Vergeet niet om te genieten in plaats van alleen maar door te lopen.
Veel plezier met je wandeling.
