De mooiste kerstversiering hoef je niet te kopen. Een wandeling door het bos levert alles op wat je nodig hebt voor sfeervolle, natuurlijke kerstdecoraties. Het kost je niks, je bent lekker buiten en je komt thuis met zakken vol knutselmateriaal. Perfect voor een gezellige kerstmiddag met het hele gezin.
Wat neem je mee op je boswandeling?
Trek stevige schoenen aan en neem een paar grote boodschappentassen of een rugzak mee. Een schaar of tuinschaar is handig voor het afknippen van takken. Neem eventueel handschoenen mee als je gevoelige handen hebt, want dennennaalden kunnen prikken.
Een oude deken of kleedje in de auto is handig voor onder je verzamelde spullen. Dennenappels en natte takken kunnen nogal vies zijn.
De beste plekken om te zoeken
Naaldbossen zijn goudmijnen voor kerstmateriaal. Hier vind je dennenappels in alle maten, dennentakken en soms zelfs mooie stukken boomschors. Loop ook langs loofbomen, want eikels, beukennootjes en mooie gevormde takken zijn ook bruikbaar.
Let op beschermde natuurgebieden waar je niks mag meenemen. In de meeste gewone bossen mag je wel wat materiaal verzamelen voor eigen gebruik. Pluk niks van levende bomen, maar zoek naar wat al op de grond ligt of dode takken die je kunt afbreken.
Bosranden zijn vaak het rijkst. Hier groeien bramen (met mooie takken vol bessen), hulst (let op, vaak beschermd), klimop en andere klimplanten die mooi zijn in kerstdecoraties.
Wat verzamel je precies?
Dennenappels Dit is het belangrijkste kerstmateriaal uit het bos. Verzamel ze in verschillende maten. Grote dennenappels zijn perfect voor tafelstukken en kransen. Kleine zijn ideaal voor kersthangers. Neem er gerust veel mee, want ze zijn overal voor te gebruiken.
Dennenappels kunnen nat en dicht zijn als je ze vindt. Leg ze thuis een paar dagen op de verwarming of in een lage oven (100 graden, deur op een kier). Dan gaan ze open en zijn ze klaar voor gebruik.
Takken en twijgen Zoek naar mooie gevormde takken. Rechte dunne twijgjes kun je bundelen tot sterren of andere vormen. Dikke kromme takken zijn mooi als basis voor een tafelstuk. Dennentakken geven direct kerstsfeer en ruiken heerlijk.
Berkentakken zijn prachtig wit en geven een winters effect. Wilgentakken zijn soepel en kun je in allerlei vormen buigen.
Bessen en vruchten Lijsterbessen (rode bessen in trossen) zijn prachtig maar vergaan snel. Gebruik ze alleen voor korte tijd. Rozenbottels (de rode vruchten van wilde rozen) houden langer. Hulstbessen zijn klassiek voor Kerst maar hulst is vaak beschermd, dus alleen meenemen als je zeker weet dat het mag.
Meidoornbessen, sleedoornbessen en bramen geven kleur aan je decoraties.
Mos en korstmos Mos van dode bomen of van de grond mag je meestal wel meenemen. Het is perfect om lege plekken in tafelstukken op te vullen en geeft een natuurlijke uitstraling. Let op dat het droog is als je het meeneemt, nat mos kan gaan schimmelen.
Eikels, beukennootjes en kastanjes Deze zijn perfect om te versieren met verf of glitters. Je kunt er ook mooie slingers van maken door ze aan een touwtje te rijgen.
Speciale vondsten Houdt je ogen open voor bijzondere dingen. Een mooie paddenstoel (gedroogd), interessant gevormde wortels, stukjes boomschors met mooi patroon, zaaddozen van planten. Alles kan mooi zijn in je kerstdecoratie.
Thuis aan de slag: de basis voorbereidingen
Spreid alles uit op kranten of een oud laken. Laat natte spullen eerst een dag of twee drogen. Check op beestjes, want in dennenappels en mos kunnen spinnen en andere diertjes zitten. Een nacht in de vriezer doodt alle beestjes zonder je materiaal te beschadigen.
Borstel zand en vuil van dennenappels en takken. Was je handen goed na het verzamelen en verwerken van natuurlijke materialen.
Idee 1: Een natuurlijke kerstkrans voor aan de deur
Je hebt nodig: een kransvorm (maak er zelf een van wilgentakken of koop een piepschuimen ring bij de Action voor een paar euro), ijzerdraad of bloemistendraad, je verzamelde takken en decoraties.
Begin met groene takken als basis. Bind ze met draad op de kransvorm, allemaal in dezelfde richting zodat de toppen van de ene tak de stelen van de volgende bedekken. Werk je rondom tot de hele krans bedekt is.
Voeg nu dennenappels toe. Wikkel een stukje draad om de onderste schubben van de dennenappel en draai dit vast aan de krans. Werk met oneven aantallen (3, 5 of 7 dennenappels) voor een natuurlijk effect.
Vul lege plekken op met mos. Voeg bessen toe voor kleur. Een strik van jute touw of een oud stuk stof maakt het af. Hang de krans op met stevig touw of draad.
Idee 2: Tafelstuk voor op de kerstdis
Zoek een platte schaal, houten plank of dienblad als basis. Een schijf van een boomstam (vraag bij een houthandel of tuincentrum om een afgezaagde schijf) is ook perfect.
Leg wat mos als basis. Plaats kaarsen (in glaasjes voor de veiligheid) op strategische plekken. Rangschik dennenappels, takken en bessen eromheen. Voeg kastanjes, eikels of kleine kerstballetjes toe.
Het mooie van een natuurlijk tafelstuk is dat je het steeds kunt aanpassen. Vervang verwelkte bessen, voeg nieuwe takjes toe, wissel de kaarsen.
Idee 3: Kersthangers van dennenappels
De simpelste variant: draai een schroefoog (heel klein schroefje met een lusje) in de bovenkant van een dennenappel. Rijg er een mooi lint doorheen en hang hem in de boom.
Voor een feestelijke look kun je de toppen van de schubben verven met witte of gouden verf. Dip de onderkant van de dennenappel in lijm en dan in glitters. Laat goed drogen voor je ze ophangt.
Kleine dennenappels kun je combineren met houten kralen aan een touwtje voor een landelijke slinger.
Idee 4: Takkenster voor aan de muur of raam
Verzamel 5 rechte takken van ongeveer dezelfde lengte (tussen 20 en 40 cm). Leg ze in een stervorm. Bind het midden stevig vast met touw of draad. Bind ook de punten waar takken elkaar kruisen vast voor extra stevigheid.
Versier de ster met kleine dennenappeltjes, bosbessentakjes of wikkeldraadjes met kralen. Hang hem op met een lus touw. Deze sterren zijn ook mooi met alleen een slingerlichtje eromheen.
Idee 5: Natuurlijke adventskaars decoratie
Neem 4 kaarsen (bijvoorbeeld van de HEMA of Action). Plaats ze in glazen potjes of op schoteltjes op een dienblad. Decoreer eromheen met mos, kleine takjes, dennenappeltjes en bessen. Vervang elke week voor een fris effect.
Idee 6: Geverfde eikels en kastanjes
Verzamel eikels met hun dopjes er nog op. Verf ze in kerstkleuren: rood, goud, zilver of wit. Je kunt ook patronen maken met een dunne kwast of stift. Doe er lijm op en rol ze door glitters.
Leg ze in een mooie schaal, rijg ze aan een slinger of gebruik ze als decoratie in je kerstboom. Kinderen vinden dit geweldig om te doen.
Idee 7: Boomschors decoraties
Mooie stukken boomschors kun je gebruiken als naamkaartjes bij het kerstdiner. Schrijf namen erop met een witte of gouden stift. Leg ze op de borden of bij de glazen.
Grotere stukken boomschors zijn mooi als achtergrond voor een klein kersthuisje of als basis voor een mini-kerststalletje.
Tips voor langere houdbaarheid
Spray je decoraties met haarlak of mattelijke acrylvernis. Dit beschermt tegen uitdrogen en verpulveren. Groene takken blijven langer mooi als je de uiteinden schuin afsnijdt en ze een nacht in water zet voor je ze gebruikt.
Mos blijft mooi als je het af en toe licht bevochtigt met een plantenspuit. Niet te nat maken, want dan gaat het schimmelen.
Bewaar je natuurlijke decoraties koel en droog. Veel dingen kun je volgend jaar weer gebruiken als je ze netjes opbergt.
Wat kost dit?
Als je alles uit het bos haalt: helemaal niks. Je hebt misschien wat draad, lijm of verf in huis. Anders kost een rolletje ijzerdraad bij de Action 1 euro, potje hobbyverf 1 euro, lijm 1 euro. Voor minder dan een tientje heb je genoeg om tientallen decoraties te maken.
Veel goedkoper dan een kant-en-klare kerstkrans van 25 euro of een tafelstuk van 35 euro. En veel leuker om te maken.
De leukste combinaties
Combineer natuurlijke materialen met dingen die je al in huis hebt. Oude kerstballen tussen het groen, lint van een cadeau van vorig jaar, kaarsjes van de HEMA. Strooi wat gouden sterretjes tussen je dennenappels.
Led-snoeren (klein slingerlichtje op batterij) tussen je takken geven een magisch effect. Bij de Action heb je ze al voor een paar euro.
